Od 7 września 2019 r. zaczęły obowiązywać zmiany w przepisach Kodeksu pracy. Zmiany dotyczą:
– dyskryminacji i równego traktowania,
– mobbingu,
– szczególnych uprawnień pracowników – innych (niż matka/ojciec) członków najbliższej rodziny,
– przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy,
– świadectw pracy.
MOBBING
Zgodnie z przepisem art. 94(3) par. 2 Kodeksu pracy mobbing oznacza działania lub zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko pracownikowi, polegające na uporczywym i długotrwałym nękaniu lub zastraszaniu pracownika, wywołujące u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej, powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie pracownika, izolowanie go lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników.
Dotychczas pracownik doświadczający mobbingu mógł dochodzić z tego tytułu odszkodowania od pracodawcy wyłącznie w sytuacji, gdy z powodu mobbingu rozwiązał umowę o pracę. Zgodnie z obowiązującą obecnie regulacją natomiast pracownik może żądać stosownego odszkodowania również w sytuacji, gdy nie rozwiązał stosunku pracy, ale – na skutek stosowanych wobec niego działań mobbingowych – poniósł konkretną szkodę.
Co ważne!
Sprawcą mobbingu może być zarówno pracodawca, jak i osoby zarządzające w jego imieniu zakładem pracy, przełożeni pracownika. Ochroną z art. 94(3) § 2 k.p. objęci są pracownicy, niezależnie od pełnionej funkcji czy zajmowanego stanowiska u pracodawcy. Co istotne w zakresie oceny działań mobbingowych przełożonego względem pracownika istotnym jest ocena zasad funkcjonowania podległości służbowej.
[Wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 30 grudnia 2013 r., sygn. akt III APa 9/13]
Pracownik może dochodzić odszkodowania z tytułu doświadczanego przez niego mobbingu w wysokości nie niższej od minimalnego wynagrodzenia (obecnie 2.250 zł).
DYSKRYMINACJA
Zgodnie z przepisem art. 11(3) Kodeksu pracy jakakolwiek dyskryminacja w zatrudnieniu, bezpośrednia lub pośrednia, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony, zatrudnienie w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy – jest niedopuszczalna.
Zgodnie natomiast z przepisem art. 18(3a) Kodeksu pracy pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku pracy, warunków zatrudnienia, awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, w szczególności bez względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony, zatrudnienie w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy.
W obu przytoczonych powyżej przepisach w wyniku nowelizacji, która weszła w życie 7 września 2019 r. wykreślone zostało sformułowanie: „a także ze względu na”, które niejako dzieliło przyczyny dyskryminacji czy nierównego traktowania na te związane z zatrudnieniem oraz niezwiązane bezpośrednio z zatrudnieniem, a dotyczące pracownika (czy kandydata na pracownika) osobiście np. wyznanie. Wprowadzona zmiana wzmocniła ochronę pracowników, bowiem obecnie każde nierówne traktowanie pracowników, którego nie można uzasadnić obiektywnymi przyczynami, będzie mogło być uznane za dyskryminację.
Osoba dyskryminowana w pracy może starać się z tego tytułu o odszkodowanie od pracodawcy. Odszkodowanie, tak jak w przypadku mobbingu, nie może być niższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę.
Co ciekawe!
Osiągnięcie wieku emerytalnego stanowi usprawiedliwione społecznie kryterium doboru pracowników do zwolnienia z pracy, a co za tym idzie, nie może być uznane za kryterium dyskryminujące określoną grupę pracowników.
[Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt I PK 239/13]
Jeśli zainteresował Cię temat i chciałbyś zadać dodatkowe pytanie dotyczące mobbingu lub dyskryminacji w pracy zapraszam do wypełnienia formularza kontaktowego – pomożemy Ci rozwiać wątpliwości lub rozwiązać problem!